Dịch vụ tắm bé tại nhà của Từ Tâm Care gồm các bước: hỏi thông tin trước buổi, chuyên viên rửa tay và kiểm tra bé, chuẩn bị phòng và nước ấm, tắm hoặc lau người cho bé, chăm sóc rốn, mặc ấm, rồi hướng dẫn bố mẹ và ghi nhận tình trạng bé. Bài viết mô tả từng bước để gia đình biết trước điều gì sẽ diễn ra.
Nhiều bố mẹ muốn “xem trước” một buổi tắm bé trước khi đặt lịch: chuyên viên làm gì, gia đình cần chuẩn bị gì, bé có bị lạnh không. Dưới đây là quy trình chung mà chuyên viên Từ Tâm Care áp dụng, dựa trên khuyến cáo của WHO, NHS và Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP).
Trước buổi tắm: tư vấn và chuẩn bị
Khi gia đình liên hệ, chuyên viên hỏi một vài thông tin để chuẩn bị đúng:
- Bé bao nhiêu ngày tuổi, sinh đủ tháng hay sinh non, cân nặng.
- Rốn bé đã rụng chưa, có gì bất thường không.
- Giờ bú, giờ ngủ thường ngày để chọn giờ tắm bé thoải mái nhất.
- Mẹ sinh thường hay sinh mổ, có cần chăm sóc mẹ trong cùng buổi không.
Gia đình chỉ cần chuẩn bị phòng kín gió, chậu tắm sạch, khăn, quần áo, tã cho bé.
Một buổi dịch vụ tắm bé tại nhà diễn ra thế nào?
- Chào hỏi, rửa tay. Chuyên viên đến đúng giờ, mặc đồng phục gọn gàng, rửa tay bằng xà phòng trước khi chạm vào bé. Chuyên viên không đến làm khi đang ốm.
- Quan sát bé trước khi tắm. Chuyên viên hỏi bố mẹ về giấc ngủ, cữ bú, tã ướt; quan sát màu da, rốn, nhịp thở, mức tỉnh táo. Nếu bé sốt, li bì, bú kém hay có dấu hiệu bất thường, chuyên viên hoãn tắm và khuyên gia đình đưa bé đi khám.
- Chuẩn bị phòng và nước. NHS khuyên làm ấm phòng trước vì bé mất nhiệt rất nhanh. Nước được pha đều, thử bằng khuỷu tay hoặc nhiệt kế sao cho ấm vừa bằng thân nhiệt, không có chỗ nóng chỗ lạnh. Chi tiết trong bài nhiệt độ nước tắm cho trẻ sơ sinh bao nhiêu là an toàn.
- Tắm hoặc lau người cho bé. Với bé chưa rụng rốn, AAP khuyên chỉ lau người bằng khăn ấm đến khi cuống rốn rụng, thường trong 1–2 tuần; chuyên viên làm theo cách này. Với bé đã rụng rốn, chuyên viên tắm trong chậu với lớp nước nông, một tay luôn giữ bé. Mắt được lau từ trong ra ngoài, mỗi bên một miếng bông riêng. Tháng đầu chủ yếu dùng nước ấm sạch như NHS hướng dẫn. Xem thêm tắm bé khi chưa rụng rốn: cách làm đúng.
- Lau khô và giữ ấm. Bé được quấn ngay vào khăn khô, lau kỹ các nếp gấp ở cổ, nách, bẹn.
- Chăm sóc rốn. Giữ rốn khô, sạch, để thoáng, gấp mép tã dưới rốn. Chuyên viên không bôi, đắp bất cứ thứ gì lên rốn nếu không có chỉ định của nhân viên y tế. Hướng dẫn chi tiết trong bài cách vệ sinh rốn cho trẻ sơ sinh.
- Massage nhẹ (nếu gia đình chọn) và mặc đồ. Bé được mặc đồ, quấn ấm, rồi trao lại cho mẹ để bú hoặc nghỉ.
- Hướng dẫn bố mẹ và ghi nhận. Chuyên viên giải thích lại từng bước, trả lời thắc mắc và ghi chú tình trạng bé (rốn, da, vàng da, cữ bú) để gia đình theo dõi.
Thời gian bé ở trong nước được giữ ngắn để bé không bị lạnh. Toàn bộ buổi dài bao lâu tuỳ gói và việc có kết hợp chăm sóc mẹ hay không; chuyên viên báo trước khi nhận lịch.
Tắm bé tại nhà có tốt không?
Tắm bé tại nhà có nhiều điểm thuận lợi: bé không phải ra ngoài, mẹ được nghỉ ngơi, bố mẹ học ngay trong chính căn nhà của mình. Theo WHO, nên chờ ít nhất 24 giờ sau sinh mới tắm bé lần đầu. Theo NHS, trẻ sơ sinh không cần tắm hằng ngày; 2–3 lần mỗi tuần là đủ, những ngày còn lại có thể lau mặt, cổ, tay và vùng tã.
Điều quan trọng là người tắm bé làm đúng khuyến cáo và hướng dẫn để bố mẹ tự tin tự làm. Nếu đang phân vân, bố mẹ có thể đọc bài có nên thuê người tắm bé sơ sinh tại nhà.
Những điều chuyên viên không làm
- Không để bé một mình trong chậu, dù chỉ một giây.
- Không dùng dầu, phấn rôm, nước lá hay sản phẩm chưa rõ nguồn gốc lên da và rốn bé.
- Không vắt mũi, ngoáy tai, nặn vú bé.
- Không tắm khi bé đang sốt, mệt hoặc có dấu hiệu bất thường.
Kinh nghiệm từ chuyên viên Từ Tâm Care
Khi chăm sóc tại nhà, chuyên viên thường dành các buổi đầu để làm mẫu, vừa làm vừa giải thích. Từ các buổi sau, bố hoặc mẹ tự tắm còn chuyên viên đứng cạnh chỉnh tư thế tay đỡ đầu, cổ bé. Trước mỗi buổi, chuyên viên kiểm tra nhiệt độ phòng, nhiệt độ nước, rốn và da bé. Nếu thấy dấu hiệu bất thường, chuyên viên hoãn tắm và khuyên gia đình đưa bé đi khám.
Khi nào cần đi khám?
Đưa bé đi khám nếu trong lúc tắm hoặc thay đồ, bố mẹ thấy:
- Rốn sưng đỏ lan ra da xung quanh, có mủ, mùi hôi hoặc chảy máu không cầm.
- Da vàng lan xuống tay chân, hoặc vàng da trong 24 giờ đầu sau sinh.
- Bé sốt từ 38°C, hoặc người lạnh, tay chân lạnh dù đã ủ ấm.
- Bé bú kém, li bì, khó đánh thức.
Gọi cấp cứu 115 nếu bé tím tái, thở khó, ngừng thở hoặc co giật.
Quy trình làm việc 4 bước của Từ Tâm Care: (1) Liên hệ: gia đình gọi hoặc nhắn Zalo 0877 664 427. (2) Tư vấn: chuyên viên hỏi ngày tuổi, tình trạng rốn, giờ bú của bé và nhu cầu của mẹ. (3) Báo giá: gửi báo giá rõ theo buổi hoặc theo gói trước khi bắt đầu; Từ Tâm Care báo rõ lịch và chi phí di chuyển (nếu có) trước khi nhận lịch. (4) Chăm sóc: chuyên viên đến tận nhà theo lịch, tắm bé, chăm rốn và hướng dẫn bố mẹ.
Từ Tâm Care phục vụ tận nhà toàn tỉnh Đắk Lắk, gồm cả vùng Phú Yên cũ. Xem chi tiết dịch vụ chăm sóc và tắm bé sơ sinh tại nhà và các bài trong chuyên mục Sinh con ở Đắk Lắk.
Câu hỏi thường gặp
Bé chưa rụng rốn có tắm được không?
Theo AAP, bé chưa rụng rốn nên được lau người bằng khăn ấm thay vì ngâm trong chậu, đến khi cuống rốn rụng, thường trong 1–2 tuần. Chuyên viên giữ rốn khô sạch sau khi lau.
Bé đang sốt có tắm không?
Chuyên viên sẽ hoãn tắm khi bé sốt từ 38°C, li bì hay bú kém và khuyên gia đình đưa bé đi khám. Lịch tắm được dời sang buổi khác.
Bao lâu nên tắm bé một lần?
Theo NHS, trẻ sơ sinh chỉ cần tắm 2–3 lần mỗi tuần; những ngày còn lại có thể lau mặt, cổ, tay và vùng tã. Tắm hằng ngày cũng được nếu bé thích.
Tài liệu tham khảo
Bài viết mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ. Khi có dấu hiệu bất thường, hãy liên hệ cơ sở y tế gần nhất. Xem chính sách biên tập của Từ Tâm Care.
Cần người hỗ trợ tại Buôn Ma Thuột? Gọi/Zalo 0877 664 427 hoặc để lại thông tin để được tư vấn miễn phí.
